Οι αλλαγές διάθεσης στην εγκυμοσύνη αποτελούν ένα από τα πιο συχνά και φυσιολογικά συμπτώματα που βιώνουν οι γυναίκες. Οι ορμόνες της εγκυμοσύνης, σε συνδυασμό με τις σωματικές και ψυχολογικές αλλαγές, επηρεάζουν άμεσα τη διάθεση, προκαλώντας έντονες συναισθηματικές μεταπτώσεις, ιδιαίτερα στο πρώτο και τρίτο τρίμηνο εγκυμοσύνης.
Από την ανεξέλεγκτη χαρά στα δάκρυα και από τα ροζ και γαλάζια συννεφάκια στη γκρίζα ζώνη του άγχους. Και όλο αυτό το γαϊτανάκι συναισθημάτων, ξανά από την αρχή. Αυτό είναι το rollercoaster της εγκυμοσύνης, μια συναισθηματική καταιγίδα, με τις καλές και τις λιγότερο καλές στιγμές της, μία κατάσταση που βιώνουν οι περισσότερες μέλλουσες μητέρες.
Bέβαια, το γεγονός ότι είναι συχνό και συνηθισμένο δεν το κάνει λιγότερο αγχωτικό και «επώδυνο» συναισθηματικά για τη γυναίκα που το βιώνει – αλλά και για τον σύντροφό της που δεν μπορεί να καταλάβει την πηγή των συναισθημάτων και πώς μπορεί να βοηθήσει.

Γιατί συμβαίνουν οι αλλαγές διάθεσης στην εγκυμοσύνη

Οι έντονες σωματικές και συναισθηματικές αλλαγές που βιώνει μια μέλλουσα μαμά, σε συνδυασμό με τις διακυμάνσεις των ορμονών της εγκυμοσύνης, μπορούν να προκαλέσουν ένα ευρύ φάσμα αντιδράσεων – από απότομα κλάματα μέχρι θυμό, ευερεθιστότητα και δυσκολία συγκέντρωσης. Άλλες γυναίκες τα βιώνουν πιο έντονα, άλλες λιγότερο, σε κάθε περίπτωση όμως υπάρχει ένας κοινός παρονομαστής: ό,τι βιώνετε είναι φυσιολογικό – και προσωρινό!

Πρώτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης: Τι συναισθήματα μπορεί να βιώσετε

Από το πρώτο θετικό τεστ, πολλές γυναίκες βιώνουν έντονες αλλαγές διάθεσης – από ενθουσιασμό και χαρά έως φόβο και ανησυχία. Σε αυτό προστίθενται η κόπωση και η ναυτία του πρώτου τριμήνου, αλλά και η απότομη άνοδος των ορμονών, με αποτέλεσμα οι μεταπτώσεις στη διάθεση να είναι έντονες και απρόβλεπτες. Ο… ένοχος για όλα αυτά; Η απότομη αύξηση των οιστρογόνων και της προγεστερόνης στην αρχή της εγκυμοσύνης που επηρεάζουν άμεσα τη διάθεση.
Παράλληλα, αρκετές γυναίκες βιώνουν αυτό που συχνά αποκαλείται «baby brain» – μια αίσθηση αφηρημάδας ή μειωμένης μνήμης. Η προγεστερόνη, αν και λειτουργεί κατευναστικά, σχετίζεται και με αυτή τη γνωστική επιβράδυνση.

Δεύτερο τρίμηνο της εγκυμοσύνης: Τι συναισθήματα μπορεί να βιώσετε

Στο δεύτερο τρίμηνο, το σώμα και ο εγκέφαλος έχουν προσαρμοστεί στη νέα κατάσταση, η εγκυμοσύνη προχωρά και το άγχος του πρώτου τριμήνου υποχωρεί. Η ναυτία μειώνεται, η ενέργεια επανέρχεται και η εγκυμοσύνη γίνεται πιο «πραγματική», καθώς αρχίζει να φαίνεται η κοιλιά και να γίνονται αισθητές οι κινήσεις του μωρού. Ένα άλλο χαρακτηριστικό αυτής της φάσης είναι η μεγαλύτερη ερωτική διάθεση, η οποία πηγάζει τόσο από την ηρεμία και τη χαρά που αισθάνεστε όσο και από την αυξημένη αιμάτωση στον οργανισμό, η οποία επηρεάζει και τα γεννητικά όργανα.

Τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης: Τι συναισθήματα μπορεί να βιώσετε

Καθώς πλησιάζει η ημερομηνία τοκετού, η σωματική επιβάρυνση αυξάνεται και ο ύπνος γίνεται πιο δύσκολος και με διαλείμματα – λες και μας προετοιμάζει για όσα θα ακολουθήσουν όταν γεννηθεί το μωρό! Παράλληλα, εντείνονται οι σκέψεις για τον τοκετό και τις αλλαγές που φέρνει η μητρότητα.
Σε αυτό το στάδιο, πολλές γυναίκες βιώνουν έντονα συναισθήματα, όπως μεγαλύτερη ευερεθιστότητα, κόπωση, άγχος και φόβο σε συνδυασμό με αδημονία για το ερχομό του μωρού τους στον κόσμο.
Πλησιάζοντας ο τοκετός μπορεί στο μυαλό σας να κυριαρχεί η έντονη ανάγκη για οργάνωση και καθαριότητα, γνωστή ως «προετοιμασία της φωλιάς». Συνδέεται με την αύξηση της ωκυτοκίνης, της ορμόνης που προετοιμάζει τον οργανισμό για τον τοκετό και τη γαλουχία. Η έγκυος γυναίκα, ακολουθώντας τα ένστικτα του είδους μας, προσπαθεί να δημιουργήσει μια ζεστή και ασφαλή «φωλιά» για το νεογέννητο μωρό της.

Πώς να αντιμετωπίσετε τις αλλαγές διάθεσης στην εγκυμοσύνη

Αποδεχτείτε τα συναισθήματά σας

Όχι, το ότι είστε έγκυος δεν σημαίνει ότι θα ζείτε σε ένα ροζ ή γαλάζιο συννεφάκι ευτυχίας. Η εναλλαγή χαράς, άγχους και ανησυχίας είναι αναμενόμενη και φυσιολογική.

Μιλήστε με άλλες εγκύους

Η ανταλλαγή εμπειριών – είτε από κοντά είτε διαδικτυακά – βοηθά στη μείωση του αισθήματος απομόνωσης και προσφέρει ανακούφιση.

Δώστε προτεραιότητα στη φροντίδα σας

Όσο απαιτητική κι αν είναι η καθημερινότητα, βρείτε χρόνο για ξεκούραση, για να ασχοληθείτε με δραστηριότητες που σας ευχαριστούν, να δείτε φίλους και συγγενείς, να κάνετε μια σύντομη εκδρομή με τον σύντροφό σας. Η αυτοφροντίδα είναι πολύ σημαντική για την ψυχική και σωματική σας υγεία – τόσο τώρα στην εγκυμοσύνη όσο και ως νέα μαμά.

Μιλάτε με τον σύντροφό σας και εκφράζετε τις ανάγκες σας

Ο σύντροφός σας μπορεί να θέλει να σας βοηθήσει πρακτικά και συναισθηματικά. Ίσως όμως δεν ξέρει τι χρειάζεστε και πώς να σας το προσφέρει. Μην τον αφήνετε να προσπαθεί να μαντέψει. Μοιραστείτε τι νιώθετε και πώς μπορεί να σας βοηθήσει.
Σημαντικό: Οι έγκυες που είναι ήδη μανούλες, μπορεί να δυσκολεύονται περισσότερο στη διαχείριση των αλλαγών διάθεσης αφού έχουν ήδη να αντιμετωπίσουν μία φορτωμένη καθημερινότητα και το άγχος και την ευθύνη της ανατροφής του πρώτου τους παιδιού. Παρότι οι ειδικοί λένε ότι τα συναισθήματα αυτά είναι φυσιολογικά, εάν οποιαδήποτε στιγμή νιώθετε ότι δεν μπορείτε να διαχειριστείτε, μη διστάσετε να ζητήσετε βοήθεια από ειδικό.